Εντυπωσιακό αστρικό σμήνος από το Hubble (φωτό)

Advertisement

Εντυπωσιακές εικόνες από ένα από τα πιο ενδιαφέροντα αστρικά σμήνη του Γαλαξία κατέγραψε το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble. Το τηλεσκόπιο έστειλε εικόνες από το αστρικό σμήνος Messier 107 που βρίσκεται σε απόσταση 20 χιλιάδων ετών φωτός από το δικό μας ηλιακό σύστημα. To αστρικό «χωράφι»

Το Messier 107 ανήκει στην κατηγορία των λεγομένων «σφαιρωτών σμηνών» αφού αποτελείται από εκατοντάδες χιλιάδες εξαιρετικής φωτεινότητας άστρα που εξαιτίας των βαρυτικών δυνάμεων βρίσκονται συγκεντρωμένα το ένα πολύ κοντά στο άλλο δημιουργώντας έτσι την εικόνα μιας λαμπερής κοσμικής μπάλας. Βλέποντας τις εντυπωσιακές εικόνες του Hubble οι ειδικοί χαρακτήρισαν το Messier 107 ως ένα «χωράφι άστρων». Οπως και σε όλα τα σφαιρωτά (ή σφαιρικά) σμήνη έτσι και σε αυτό η πλειονότητα των άστρων είναι αρχαία αφού έχουν ηλικία πολλών δισεκατομμυρίων ετών.

Image

Σφαιρωτά σμήνη υπάρχουν τόσο στον δικό μας γαλαξία αλλά και σε πολλούς άλλους με τους επιστήμονες να εκτιμούν ότι τα άστρα τους είναι εκ των πρώτων που κάνουν την εμφάνιση τους σε έναν γαλαξία. Ομως οι επιστήμονες δεν έχουν καταφέρει ακόμη να βρουν στοιχεία για τον κοσμικό μηχανισμό της δημιουργίας αυτών των σμηνών αλλά και την επίδραση τους στην εξέλιξη των γαλαξιών στους οποίους βρίσκονται. Οι νέες εικόνες του Hubble αναμένεται να αποκαλύψουν νέα στοιχεία στους επιστήμονες που μελετούν αυτά τα σμήνη.

Το Hubble αποκαλύπτει γαλαξίες-φαντάσματα γύρω από τον Μίλκι Γουέι

Advertisement

Αόρατοι δορυφόροι

Οι κόκκινες κηλίδες γύρω από τον Γαλαξία μας αντιστοιχούν σε αμυδρούς γαλαξίες-νάνους με καθόλου ή ελάχιστα άστρα (Πηγή: NASA/ESA/Τ.Brown/J. Tumlinson/STScI)
Οι κόκκινες κηλίδες γύρω από τον Γαλαξία μας αντιστοιχούν σε αμυδρούς γαλαξίες-νάνους με καθόλου ή ελάχιστα άστρα (Πηγή: NASA/ESA/Τ.Brown/J. Tumlinson/STScI)

Τα θεωρητικά μοντέλα των κοσμολόγων προβλέπουν ότι γύρω από τον Γαλαξία μας υπάρχουν χιλιάδες μικρότεροι γαλαξίες-δορυφόροι, μέχρι σήμερα όμως οι αστρονόμοι έχουν εντοπίσει ελάχιστους. Νέες παρατηρήσεις με το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble υποδεικνύουν ότι οι δορυφόροι του Μίλκι Γουέι παραμένουν άφαντοι επειδή περιέχουν ελάχιστα άστρα και αποτελούνται κυρίως από τη μυστηριώδη σκοτεινή ύλη.

Το Hubble εξέτασε τρεις από τους μικρούς δορυφορικούς γαλαξίες που έχουν ανακαλυφθεί ως σήμερα, τον Ηρακλή, τον Λέοντα IV και τον γαλαξία της Μεγάλης Άρκτου. Οι παρατηρήσεις αποκαλύπτουν ότι οι γαλαξίες αυτοί έχουν εξαιρετικά μεγάλη ηλικία και άρχισαν να σχηματίζουν άστρα πριν από 13 δισεκατομμύρια χρόνια, μόλις ένα δισεκατομμύριο χρόνια μετά τη Μεγάλη Έκρηξη.

Λίγο αργότερα, όμως, η αστρογένεση σταμάτησε απότομα σε αυτούς τους γαλαξίες-φαντάσματα. «Οι γαλαξίες αυτοί είναι όλοι αρχαίοι και έχουν την ίδια ηλικία. Φαίνεται όμως ότι κάτι τους χτύπησε σαν λαιμητόμος και σταμάτησε την αστρογένεση σε όλους ταυτόχρονα» σχολιάζει ο Τομ Μπράουν του Ινστιτούτου Επιστήμης Διαστημικής Τηλεσκοπίας στη Βαλτιμόρη, επικεφαλής της μελέτης.

«Η πιθανότερη εξήγηση», αναφέρει ο ερευνητής, «είναι μια διαδικασία που ονομάζεται επανιονισμός [reionisation]».

Ο επανιονισμός ήταν μια σύντομη, μεταβατική φάση στο νεαρό Σύμπαν, περίπου ένα δισεκατομμύριο χρόνια μετά τη γέννησή του. Οι αμυδροί γαλαξίες-νάνοι είχαν τότε αποκτήσει τα πρώτα τους άστρα, τα οποία όμως εξέπεμπαν ισχυρή υπεριώδη ακτινοβολία, η οποία ιόνισε τα σύννεφα αέριου υδρογόνου και τελικά τα διέλυσε.

Οι μεγάλοι γαλαξίες ήταν αρκετά πυκνοί ώστε να προστατευτούν από αυτό το βομβαρδισμό υπεριώδους φωτός. Οι μεγάλοι γαλαξίες είχαν εξάλλου αρκετά μεγάλη μάζα ώστε να προσελκύσουν με το βαρυτικό πεδίο τους νέες ποσότητες αερίου, από τις οποίες σχηματίστηκαν νέα άστρα.

Οι γαλαξίες-νάνοι, όμως, ήταν υπερβολικά ελαφρείς για να μπορούν να ανανεώσουν το απόθεμα υδρογόνου. Καταδικάστηκαν έτσι να μείνουν σκοτεινοί και δυσδιάκριτοι, και αυτός είναι ο λόγος που δυσκολευόμαστε να τους εντοπίσουμε σήμερα.

Όπως όλοι οι γαλαξίες, οι αμυδροί δορυφόροι του Μίλκι Γουέι σχηματίστηκαν πάνω σε μια «σκαλωσιά» από σκοτεινή ύλη, ένα μυστηριώδες υλικό άγνωστης σύστασης που γνωρίζουμε ότι γεμίζει το Σύμπαν, παραμένει όμως αόρατο επειδή δεν εκπέμπει, δεν ανακλά και δεν διαθλά το φως. Αν και είναι αόρατη, η ύπαρξη της σκοτεινής ύλης γίνεται αντιληπτή λόγω της βαρυτικής της επίδρασης στους γαλαξίες.

Οι γαλαξίες που βλέπουμε πιστεύεται ότι σχηματίστηκαν πάνω σε γιγάντιους σβόλους σκοτεινής ύλης, των οποίων η βαρυτική έλξη προσέλκυσε το αέριο υδρογόνο από το οποίο προέκυψαν τα άστρα. Ακόμα και σήμερα, όμως, η συνολική μάζα της σκοτεινής ύλης στον Γαλαξία μας εκτιμάται ότι υπερβαίνει κατά δέκα φορές τη συνολική ποσότητα κανονικής ύλης.

Στους δορυφορικούς γαλαξίες-νάνους, όμως, δεν σχηματίστηκαν αρκετά άστρα ώστε να γίνουν ορατοί για τα σημερινά τηλεσκόπια. Σε αυτούς τους γαλαξίες, επισημαίνουν οι ερευνητές, η σκοτεινή ύλη είναι έως και 100 φορές περισσότερη από την κανονική.

Η μελέτη υποδεικνύει επομένως ότι οι χιλιάδες μικροί γαλαξίες που αναζητούν οι κοσμολόγοι πιθανώς υπάρχουν όντως στη γειτονιά του Γαλαξία μας, απλά δεν φαίνονται επειδή καταδικάστηκαν να ζουν στο σκοτάδι.

Η έρευνα δημοσιεύεται στο The Astrophysical Journal.

ΠΗΓΗ

Δώρο γενεθλίων του Hubble

Advertisement

Συμπληρώνει 22 χρόνια ζωής με μια εικόνα του νεφελώματος της Ταραντούλας
Δώρο γενεθλίων του Hubble
Η «εορταστική» φωτογραφία του νεφελώματος της Ταραντούλας
Στις 24 Απριλίου το τηλεσκόπιο Hubble συμπληρώνει 22 χρόνια ζωής και η NASA ξεκίνησε τις εορταστικές εκδηλώσεις δίνοντας στη δημοσιότητα μια εντυπωσιακή φωτογραφία από το νεφέλωμα της Ταραντούλας. Πρόκειται για μια σύνθεση 30 εικόνων που τράβηξε τον περασμένο Οκτώβριο το διαστημικό τηλεσκόπιο από το νεφέλωμα που αποτελεί ένα από μεγαλύτερα εργοστάσια παραγωγής άστρων στην γαλαξιακή μας γειτονιά. Πιο συγκεκριμένα η φωτογραφία απεικονίζει την καρδιά του νεφελώματος, την περιοχή 30 Δοράδος όπου γεννιούνται συνεχώς νέα πολύ μεγάλα άστρα.

Το νεφέλωμα

Το νεφέλωμα της Ταραντούλας βρίσκεται στο Μεγάλο Μαγγελανικό Νέφος, έναν μικρό γειτονικό μας γαλαξία που βρίσκεται σε απόσταση περίπου 170 χιλιάδων ετών φωτός από εμάς και θεωρείται γαλαξίας-δορυφόρος του δικού μας.

Το νεφέλωμα της Ταραντούλας έχει διάμετρο περίπου χίλια έτη φωτός. Χρωστά το όνομά του στο γεγονός ότι οι  επιστήμονες που το βάφτισαν θεώρησαν ότι το σχήμα του και ειδικά οι πιο λαμπρές περιοχές του θυμίζουν (πολύ αμυδρά είναι η αλήθεια) τη γνωστή αράχνη.

Το νεφέλωμα αποτελεί ένα γιγάντιο κοσμικό μαιευτήριο μέσα στο οποίο γεννιούνται κατά εκατομμύρια νέα άστρα. Είναι δε τόσο λαμπρό που οι ειδικοί λένε πως αν ήταν κοντά μας σε απόσταση ίση με αυτή του νεφελώματος του Ωρίωνα, θα κάλυπτε τον μισό ουρανό μας και το φως του θα μετέτρεπε τη νύχτα σε ημέρα.

Η καρδιά της Ταραντούλας

Η περιοχή 30 Δοράδος είναι σύμφωνα με τους επιστήμονες η πιο γόνιμη αλλά και λαμπρή περιοχή όχι μόνο στο Μεγάλο Μαγγελανικό Νέφος αλλά σε ολόκληρο το γαλαξιακό σμήνος στο οποίο ανήκει ο γαλαξίας μας. Δεν εντυπωσιάζει όμως μόνο ο αριθμός αλλά και το μέγεθος των άστρων που «γεννά» η συγκεκριμένη περιοχή. Είναι χαρακτηριστικό ότι ορισμένα από αυτά έχουν μάζα 100 φορές μεγαλύτερη από αυτή του Ήλιου. Τα γιγάντια άστρα παρουσιάζουν εξαιρετικό ενδιαφέρον καθώς το μέγεθός τους οδηγεί γρήγορα ένα ποσοστό από αυτά στο θάνατο με εκρήξεις σουπερνόβα.

ΠΗΓΗ

ΠΥΡΑΜΙΔΑ ΣΤΗΝ ΣΕΛΗΝΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΣΕ ΤΟ ΤΡΟΧΙΑΚΟ ΤΗΛΕΣΚΟΠΙΟ HUBBLE. ΓΙΑΤΙ ΔΙΕΡΕΥΣΕ;;;;;;

Advertisement

bscap0131e

 Το τροχιακό τηλεσκόπιο της ΝΑsa hUBBLE, φωτογράφησε μια ξεκάθαρη πυραμιδική κατασκευή στην επιφάνεια της Σελήνης.
Τίθεται το ερώτημα. Γιατί τώρα τελευταία η NASA δίνει όλο και περισσότερες τέτοιες φωτογραφίες και βίντεο; Όπως εκείνο με το τεράστιο διαστημόπλοιο κοντά στονhubble_telescope_moon_pyramid Ερμή;


ΠΗΓΗ

Τι βρισκεται περα απο το παρατηρησιμο συμπαν Hubble

Advertisement

Λίγες θεωρίες πληρούν τις προϋποθέσεις για την περίφημη ερώτηση που τέθηκε στον Niels Bohr, από όσο η τρέχουσα θεωρία του Big Bang για την προέλευση του Σύμπαντος: Ρώτησαν λοιπόν τον Niels Bohr, κάποτε: “Συμφωνούμε όλοι ότι η θεωρία σας είναι τρελή. Το ερώτημα που μας χωρίζει είναι το κατά πόσον αυτή είναι τόσο τρελή ώστε να έχει μια ευκαιρία να είναι σωστή. »

Τελευταία υπάρχει ένα ολοένα αυξανόμενο σύνολο δεδομένων και θεωριών που ζητούν απάντηση στο αν το Σύμπαν μπορεί να είχε ξεκινήσει με ένα Big Bang, πριν 13, 75 δισεκατομμύρια χρόνια. Αρκετοί κορυφαίοι
κοσμολόγοι, όπως ο Sean Carroll του Caltech και ο Neil Turok του Cambridge αντιτίθενται στο επικρατέστερο μοντέλο του «Big Bang» και πιστεύουν πως στο μέλλον θα δούμε πράγματα, που θα μας κάνουν να αναρωτιόμαστε πώς πιστεύαμε ένα γεγονός (δηλαδή τη Μεγάλη Έκρηξη), ενώ είχε διαψευσθεί από τόσα πολλά στοιχεία;.
Η προέλευση του Big Bang (δηλαδή, η κατάσταση εκείνης της «ύπαρξης», η οποία οδήγησε στην Μεγάλη Έκρηξη) είναι από μαθηματική σκοπιά μια σκοτεινή κατάσταση — μια «ανωμαλία» μηδενικού όγκου που περιείχε άπειρη πυκνότητα και άπειρη ενέργεια. Το γιατί αυτή υπήρχε αυτή η ανωμαλία ή ιδιομορφία, το πώς ξεκίνησε, και γιατί εξερράγη έχει οδηγήσει πολλούς επιστήμονες να αμφισβητήσουν και να προκαλούν ακόμα και τα ίδια θεμέλια της θεωρίας του Big Bang.
Προβλήματα στη θεωρία του Big Bang
Έχει επισημανθεί ότι η επιταχυνόμενη διαστολή περιορίζεται στις πιο απομακρυσμένες περιοχές του γνωστού σύμπαντος και δεν είναι συμβατή με ένα σύμπαν εκρηκτικής προέλευσης, αλλά, αντίθετα, είναι ένδειξη μιας ελκτικής δύναμης — ένα “σύμπαν μέσα σε μια μαύρη τρύπα” της οποίας η υπερ-βαρύτητα επηρεάζει την ερυθρή μετατόπιση και την φωτοβολία — δημιουργώντας έτσι την ψευδαίσθηση ενός σύμπαντος το οποίο επιταχύνεται, καθώς αυτό απομακρύνεται μακριά, όταν αντί τα αστέρια να πλησιάζουν προς την μαύρη τρύπα επιταχύνονται ολοένα και πιο γρήγορα προς την καταδίκη τους.
Άλλοι επιστήμονες παρατηρούν ότι και η ερμηνεία των ερυθρών μετατοπίσεων, όπως υποστηρίζει η θεωρία του Big Bang, παρουσιάζει ελλείψεις και μη αξιοπιστία. Ορισμένοι πιστεύουν ότι υπάρχουν λίγα στοιχεία που να υποστηρίζουν την πεποίθηση ότι από τις μετατοπίσεις προς το ερυθρό μπορούμε να μετρήσουμε σίγουρα την απόσταση ή τον χρόνο. Επειδή αυτά είναι πολύ μεταβλητά και επηρεάζονται από τόσους πολλούς παράγοντες, που οι εκτιμήσεις της ηλικίας, του χρόνου, και της απόστασης μπορεί να διαφέρουν έως και 3 δισεκατομμύρια χρόνια ακόμα, αν κάνουμε μετρήσεις του ίδιου άστρου εντός λίγων μόλις χρόνων.
Αν και το «Big Bang» παρουσιάζεται συχνά σαν να είναι αποδεδειγμένο γεγονός, υπάρχει μια πληθώρα στοιχείων, συμπεριλαμβανομένων και πρόσφατων αποκαλύψεων από τις διάφορες διαστημικές αποστολές και άλλα ευρήματα στην θεμελιώδη φυσική, που ενδεχομένως να μας λένε μια διαφορετική ιστορία.
Μεγάλα Τείχη
Ένα από τα πρώτα προβλήματα βρέθηκαν στις Μεγάλης Κλίμακας Δομές στο Σύμπαν. Τα τελευταία χρόνια, υπήρξαν μια σειρά από πολύ σοβαρές προκλήσεις για την τρέχουσα θεωρία της κοσμικής εξέλιξης και την πίστη πως το σύμπαν άρχισε μόλις 13,7 δισεκατομμύρια χρόνια πριν. Η ύπαρξη αυτών των «υπερσμηνών», «Μεγάλων Τειχών» και «Μεγάλων Ελκυστών», θα μπορούσαν να έχουν οργανωθεί, να βρίσκονται στη σημερινή τους θέση και να έχουν το σημερινό μέγεθος τους μόνο σε ένα σύμπαν που να είναι ηλικίας τουλάχιστον 80 έως 250 δισεκατομμυρίων ετών. Τα μεγαλύτερα υπερσμήνη — για παράδειγμα, η «Κόμη» — επεκτείνεται έως και 320 εκατομμύρια έτη φωτός!
Το 1986, ο Brent Tully του Πανεπιστημίου της Χαβάης ανέφερε ανίχνευση γαλαξιακών υπερσμηνών με μήκος 300 εκατομμύρια έτη φωτός και πάχους 100 εκατομμύρια έτη φωτός. Με τις ταχύτητες που υποτίθεται ότι οι γαλαξίες κινούνται, θα χρειάζονταν 80 δισεκατομμύρια χρόνια για να δημιουργηθεί ένα τέτοιο τεράστιο σύμπλεγμα γαλαξιών.
Το 1989 μια ομάδα με επικεφαλής τους John Huchra και Margaret Geller στο Κέντρο για για την Αστροφυσική του Harvard, ανακάλυψε “Το Μεγάλο Τείχος”, μια σειρά από γαλαξίες που παρατάσσονται έτσι που να δημιουργούν ένα «τείχος» γαλαξιών μήκους 500 εκατομμυρίων ετών φωτός (mly), πλάτους 200 mly, και πάχους 15 mly. Αυτή η υπερδομή θα απαιτούσε τουλάχιστον 100 δισεκατομμύρια χρόνια για να σχηματιστεί.
Μια ομάδα Βρετανών, Αμερικανών και Ούγγρων αστρονόμων έχει αναφέρει ακόμη μεγαλύτερες δομές. Σύμφωνα με τα ευρήματά τους, το σύμπαν διασχίζεται από τουλάχιστον 13 “Μεγάλη Τείχη”, σαν ποτάμια γαλαξιών μήκους 320 εκατομμύρια έτη φωτός σε μια παρατηρούμενη περιοχή 7 δισεκατομμύρια έτη φωτός μακριά μας. Βρήκε λοιπόν γαλαξίες να συγκεντρώνονται σε ζώνες που να απέχουν μεταξύ τους απόσταση περίπου 600 εκατομμύρια έτη φωτός. Το μοτίβο από αυτά τα συμπλέγματα (σμήνη) εκτείνεται κατά μήκος σε, περίπου, επτά δισεκατομμύρια έτη φωτός. Αυτό το τεράστιο κέλυφος και το μοτίβο του κενού θα απαιτούσε σχεδόν 150 δισεκατομμύρια χρόνια για να διαμορφωθεί, με βάση την ταχύτητα κίνησής τους, όπως παράγεται από την καθιερωμένη κοσμολογία του Big Bang.
Το «Μεγάλο Τείχος Sloan» των γαλαξιών που εντοπίστηκαν από την έρευνα Sloan Digital, θεωρείται ως η μεγαλύτερη δομή που παρατηρήθηκε ποτέ στο Σύμπαν. Έχει μήκος 1.360 εκατομμύρια έτη φωτός ή 80% περισσότερο από το Μεγάλο Τείχος που ανακαλύφθηκε από τους Geller και Huchra. Ξεκινά περίπου από το κεφάλι της Ύδρας έως τα πόδια της Παρθένου. Θα πρέπει να χρειάστηκαν τουλάχιστον 250 δισεκατομμύρια χρόνια για να σχηματιστεί.
Κι άλλα προβλήματα
Έπειτα, υπάρχει το πρόβλημα της βαρύτητας. Το Σύμπαν με μήκος Hubble, το οποίο αποτελείται από τα αστέρια και τους γαλαξίες που μπορούν να παρατηρηθούν με την τρέχουσα τεχνολογία, φαίνεται να είναι οργανωμένο σε σμήνη γαλαξιών που χωρίζονται από μια συλλογή από γιγάντιες φυσαλίδες, όπως τα κενά. Τα Μεγάλα Τείχη είναι πολύ μεγάλα και ογκώδη για να έχουν σχηματιστεί από την αμοιβαία βαρυτική έλξη των μεμονωμένων γαλαξιών του.
Με βάση την κοσμολογική αρχή, που είναι ένας από τους ακρογωνιαίους λίθους του μοντέλου του Big Bang, οι κοσμολόγοι προέβλεπαν ότι η κατανομή της ύλης θα είναι ομοιογενής σε όλο το σύμπαν, υπονοώντας έτσι ότι η κατανομή των γαλαξιών θα είναι ουσιαστικά ομοιόμορφη. Δεν θα υπήρχαν σμήνη γαλαξιών μεγάλης κλίμακας ή μεγάλα κενά στο χώρο. Όμως, αντίθετα με ότι πρεσβεύει η θεωρία του «Big Bang», βρισκόμαστε σε ένα πολύ «άμορφο» σύμπαν.
Πολλοί από τους μεγαλύτερους φυσικούς στον κόσμο πιστεύουν ότι μπαίνουμε σε μια «χρυσή εποχή» των κοσμολογικών ανακαλύψεων. Οι αστρονόμοι που εργάζονται για την αποστολή WMAP εξέπληξαν την επιστημονική κοινότητα με την ανακοίνωσή τους ότι η πρώτη γενιά άστρων στο σύμπαν γεννήθηκε μόλις μετά από 200 εκατομμύρια χρόνια από το Big Bang, την έναρξη του σύμπαντος.
Η ηλικία του σύμπαντος σταθερά έχει σπρωχθεί προς τα πίσω στο χρόνο, από τα 2 στα 8 δισεκατομμύρια χρόνια αφού οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι η Γη ήταν 4,6 δισεκατομμυρίων χρονών, ενώ τώρα οι εκτιμήσεις είναι για 13.750 εκατομμύρια χρόνια.
Το Διαστημικό Τηλεσκόπιο νέας γενιάς James Webb, διάδοχος του διαστημικού τηλεσκοπίου Hubble, με δεκαπλάσια ισχύ συγκέντρωσης του φωτός, που πρόκειται να πετάξει το 2014, μπορεί να ανιχνεύσει όλο και πιο μακρινούς γαλαξίες. Ομοίως, ραδιοτηλεσκόπια με υπερ-υψηλή ανάλυση, όπως το Atacama Large Millimeter Array (ALMA) στη Χιλή, που πρόκειται να τεθεί σε λειτουργία το 2012, θα ανιχνεύσει ακόμα πιο βαθιά μέσα στο σύμπαν, και πιθανώς να πιέσει προς τα πίσω την έναρξη του υποθετικού Big Bang, καθώς θα ανιχνεύει ακόμα πιο μακρινούς γαλαξίες.
Πηγή: Daily Galaxy

ΤΟ Hubble ΕΙΔΕ ΤΟΝ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΗΛΙΟΥ

Advertisement

Εικόνες από το νεφέλωμα «Μάτι της Γάτας» αποκαλύπτουν τι θα συμβεί στο ηλιακό μας σύστημα
Το Hubble είδε τον θάνατο του Ήλιου
Το Hubble φωτογράφισε με λεπτομέρεια το νεφέλωμα «Μάτι της Γάτας» που έχει μια εικόνα ανάλογη με εκείνη που πιθανώς θα έχει και το δικό μας ηλιακό σύστημα όταν καταρρεύσει ο Ήλιος σε πέντε δισ. έτη

Λονδίνο

Η NASA έδωσε στη δημοσιότητα μια νέα εντυπωσιακή φωτογραφία που τράβηξε το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble από το νεφέλωμα NGC 6543 που είναι πιο γνωστό με τον όνομα « Μάτι της Γάτας». Πρόκειται για ένα πλανητικό νεφέλωμα που παρουσιάζει εξαιρετικό ενδιαφέρον επειδή το κεντρικό άστρο του που έχει καταρρεύσει ανήκε στην ίδια κατηγορία με τον Ήλιο μας. Έτσι οι επιστήμονες μπορούν μελετώντας το τι συμβαίνει εκεί να δούνε τι θα συμβεί όταν σε περίπου 5 δισ. έτη θα καταρρεύσει ο Ήλιος και θα καταστραφεί μαζί του και το ηλιακό μας σύστημα.

Το «Μάτι της Γάτας» βρίσκεται ανάμεσα στα άστρα του αστερισμού του Δράκου, σε απόσταση 3.000 ετών φωτός από τη Γη. Αποτελείται από εκπληκτικά περίπλοκες δομές, ομόκεντρους δακτυλίους από αέρια, πίδακες από αέρια υψηλής ταχύτητας, και ασυνήθιστους κόμβους από αέρια που προκλήθηκαν από κύματα κλονισμού.  Οι επιστήμονες εικάζουν ότι οι δακτύλιοι είναι προϊόν του «επιθανάτιου ρόγχου» του άστρου και η μελέτη τους μπορεί να αποκαλύψει πολλά σημαντικά κοσμικά φαινόμενα.

Η μορφή που έχει λάβει το νεφέλωμα πιθανολογείται ότι είναι πολύ πρόσφατη και όχι μεγαλύτερη των χιλίων ετών. Απομεινάρι της κατάρρευσης του άστρου είναι πλέον ένας λευκός νάνος, ένα αστέρι θερμοκρασίας 80.000 βαθμών Κελσίου που λάμπει 10.000 φορές περισσότερο από τον Ήλιο μας. Ακόμα και σήμερα το άστρο αυτό έχει μάζα πενταπλάσια του Ήλιου μας και εκτοξεύει υλικά με ρυθμό 20 τρισεκατομμυρίων τόνων το δευτερόλεπτο και με ταχύτητα 1.900 χιλιόμετρων το δευτερόλεπτο.
ΠΗΓΗ

Λύθηκε το μυστήριο με το «περίεργο» αντικείμενο που κατέγραψε το Hubble!

Advertisement

Μπορεί η εικόνα που βλέπτε (κλικ για μεγέθυνση) να σας μοιάζει απλώς με… μπλε σκόνη, αλλά για τη NASA αποτελεί μία σημαντική πρωτιά! Το Hubble είχε εντοπίσει το αντικείμενο στις 29 Ιανουαρίου 2010 και μέχρι τον Μάιο το παρακολουθούσε και το φωτογράφιζε, βλέποντας ένα σώμα σε σχήμα «Χ» στην άκρη του μακρόστενου σύννεφου, το οποίο έμοιαζε με ουρά κομήτη. Το pyles.tv σας είχε ενημερώσει τότε για την «περίεργη» καταγραφή και την πιθανή σχέση του αντικειμένου με την εξαφάνιση των… δεινοσαύρων (διαβάστε το «Τι ήταν τελικά το «περίεργο» αντικείμενο που κατέγραψε το Hubble;»).

Περίπου εννέα μήνες μετά, η NASA ανακοίνωσε πως μάλλον έλυσε το μυστήριο! Κι αυτό γιατί σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των επιστημόνων της, στην εικόνα που φωτογράφισε το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble, απεικονίζεται ένα μακρόστενο σύννεφο σκόνης, το οποίο προέρχεται πιθανότατα από μια πρωτοφανή σύγκρουση ανάμεσα σε αστεροειδείς.

Αυτό που παραξενεύει τους επιστήμονες είναι ότι το σύννεφο από τα «συντρίμμια» της εικόνας (Credit: NASA, ESA, and D. Jewitt- UCLA) παραμένει σχετικά συμπαγές. «Περιμέναμε ότι το πεδίο των συντριμμιών θα επεκτεινόταν με δραματική ταχύτητα, σαν θραύσματα που πετάγονται από μια χειροβομβίδα. Στην πραγματικότητα όμως συνέβη το ακριβώς αντίθετο. Διαπιστώσαμε ότι το αντικείμενο διογκώνεται πολύ αργά», εξήγησε ο Ντέιβιντ Τζούιτ, αστρονόμος του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια στο Ντέιβις και επικεφαλής της μελέτης.

Οι αστρονόμοι εκτιμούν ότι πρόκειται για τα απομεινάρια της σύγκρουσης ανάμεσα σε έναν μικρό και έναν μεγάλο αστεροειδή, η οποία υπολογίζεται ότι πρέπει να συνέβη το Φεβρουάριο ή το Μάρτιο του 2009. Το αντικείμενο P/2010 A2, όπως ονομάστηκε, εντοπίστηκε στη ζώνη των αστεροειδών, μια δεξαμενή εκατομμυρίων διαστημικών βράχων ανάμεσα στις τροχιές του Άρη και του Δία και έχει διάμετρο 120 μέτρων.

Σύμφωνα με τη μελέτη του Τζούιτ, το P/2010 A2 είναι πιθανότατα ό,τι απέμεινε από έναν αστεροειδή μεσαίου μεγέθους όταν χτυπήθηκε από έναν μικρότερο διαστημικό βράχο, διαμέτρου 3 έως 4,5 μέτρων. Η πρόσκρουση υπολογίζεται ότι συνέβη με ταχύτητα γύρω στα 17.500 χιλιόμετρα την ώρα και απελευθέρωσε την ενέργεια ενός μικρού ατομικού όπλου. Η ηλιακή ακτινοβολία και ο ηλιακός άνεμος, άρχισαν στη συνέχεια να σπρώχνουν τη σκόνη της σύγκρουσης και σχημάτισαν έτσι μια ουρά παρόμοια με την ουρά ενός κομήτη.

Οι επιστήμονες ελπίζουν τώρα πως η μελέτη των συντριμμιών θα τους βοηθήσει να καταλάβουν από πού προέρχεται η σκόνη του Ηλιακού Συστήματος.

Από pyles.tv

Advertisement